Leylekler
Baharın müjdecisi olarak bilinen ak leylek, her yıl Afrika ile Avrupa arasında binlerce kilometre göç eder. Türkiye, leyleklerin göç yolu üzerinde çok önemli bir konumdadır.
- Kanat açıklığı
- 1,6–2,2 m
- Ağırlık
- 2,3–4,5 kg
- Doğada ömür
- 20–30 yıl
- Koruma durumu (IUCN)
- Asgari endişe (LC)
Değerler yetişkinler için yaklaşıktır; cinsiyete, alt türe ve popülasyona göre değişir.
Hızlı bakış
Leylekler hakkında temel bilgiler.
- Nerede yaşar?Avrupa'nın büyük bölümünde, Kuzey Afrika'da ve Batı Asya'da ürer; kışı Sahra'nın güneyindeki Afrika'da geçirir.
- Ne yer?Etçildir; kurbağa, balık, böcek, solucan, kertenkele ve küçük memelilerle beslenir.
- GöçLeylekler, göç sırasında kanat çırpmak yerine sıcak hava akımlarıyla yükselip süzülür.
- YavrularÇiftler, her yıl aynı yuvaya dönerek onu büyütür; bazı yuvalar yıllarca kullanılır.
Ayrıntılı bilgi
Kısaca
- Ak leylek, Avrupa ile Afrika arasında her yıl uzun bir göç yapar.
- Göç sırasında sıcak hava akımlarını kullanarak süzülür.
- Türkiye'nin üzerinden, özellikle İstanbul Boğazı ve Belen Geçidi'nden büyük sürüler geçer.
- Çatılara, bacalara ve direklere büyük yuvalar yapar.
- IUCN'ye göre "Asgari endişe" kategorisindedir.
Ak leylek (Ciconia ciconia), beyaz tüyleri, siyah kanat uçları, uzun kırmızı gagası ve bacaklarıyla tanınan büyük bir kuştur. Ötücü kuşlar gibi ötmez; gagasını hızla açıp kapatarak takırtı sesi çıkarır.
Nerede yaşar?
Avrupa'nın büyük bölümünde, Kuzey Afrika'da ve Batı Asya'da ürer; kışı Sahra'nın güneyindeki Afrika'da geçirir. Sulak alanları, çayırları ve tarım alanlarını kullanır. Türkiye'nin birçok bölgesinde ürer; ayrıca Avrupa'dan Afrika'ya uzanan göç yolunun en önemli noktalarından biridir.
Ne yer?
Etçildir; kurbağa, balık, böcek, solucan, kertenkele ve küçük memelilerle beslenir. Genellikle sulak çayırlarda ve yeni sürülmüş tarlalarda yürüyerek yiyecek arar.
Göç
Leylekler, göç sırasında kanat çırpmak yerine sıcak hava akımlarıyla yükselip süzülür. Bu yüzden uzun deniz geçişlerinden kaçınır; Cebelitarık ya da İstanbul Boğazı gibi dar geçitleri kullanırlar. Sonbaharda on binlerce leylek İstanbul Boğazı ve Hatay'daki Belen Geçidi üzerinden geçer.
Yavrular
Çiftler, her yıl aynı yuvaya dönerek onu büyütür; bazı yuvalar yıllarca kullanılır. Dişi genellikle 3–5 yumurta bırakır ve her iki ebeveyn de kuluçkaya yatıp yavruları besler.
Koruma durumu
IUCN Kırmızı Listesi'nde "Asgari endişe" (LC) kategorisindedir. 20. yüzyılda bazı Avrupa ülkelerinde sayıları azalmış, koruma çalışmalarıyla birçok bölgede artmıştır. Elektrik hatlarına çarpma, sulak alanların kurutulması ve tarım ilaçları hâlâ önemli tehditlerdir.
İlginç bilgiler
- Leyleğin "bebek getirdiği" efsanesi, Avrupa'nın birçok ülkesinde anlatılır.
- Bazı leylekler, göç yollarını izlemek için uydu vericileriyle takip edilir.
- Yuvaları bazen başka küçük kuşların da barındığı "apartmanlara" dönüşür.
Benzer türler
Aynı gruptaki diğer hayvanlar.
İmparator penguenPenguenlerin en büyüğü olan imparator penguen, Antarktika kışının en sert koşullarında ürer. Erkekler, yumurtayı aylarca ayaklarının üzerinde taşıyarak dondurucu soğukta korur.Keşfet
Ak başlı kartalBeyaz başı ve sarı gagasıyla tanınan ak başlı kartal, Kuzey Amerika'nın simge kuşudur. Bir zamanlar yok olma sınırına gelen tür, koruma çalışmalarının en bilinen başarı öykülerinden biridir.Keşfet
PuhuDünyanın en büyük baykuşlarından biri olan puhu, turuncu gözleri ve kulak gibi görünen tüy püskülleriyle tanınır. Türkiye'nin kayalık ve dağlık bölgelerinde yaşar.Keşfet
FlamingoPembe tüyleri, uzun bacakları ve kıvrık gagasıyla büyük flamingo, sığ tuzlu göllerin en dikkat çekici kuşudur. Türkiye'de Tuz Gölü, dünyanın önemli flamingo üreme alanlarından biridir.KeşfetDoğaya saygı, daha güçlü yarınlar
Yaban hayatını korumak hepimizin sorumluluğu.
Yaralı ya da yavru bir yaban hayvanı bulursanız ona dokunmadan yerel doğa koruma birimine haber verin. Daha fazla bilgi, daha fazla farkındalık.
- Doğal yaşam alanlarına saygı duy
- Yaban hayvanlarını uzaktan gözle
- Çöplerini doğada bırakma
- Sürdürülebilir bir geleceği destekle
